puanlabs

ALES Mantıksal Çıkarım ve Akıl Yürütme konu anlatımı

Sözel · sınavda ortalama 5 soru çıkıyor

Dil atölyesi

Kuralı örnek cümlede yakala, sonra kendi cümlende kullan.

6 bölüm · ~10 dk · 8 etkileşim

Hadi başlayalım! Bu konu 6 bölüm, yaklaşık 10 dakika. Arada sana küçük sorular soracağım.

1Konu özeti

İlk bölüm! Temeli burada atıyoruz, acele etme.

Mantıksal çıkarım ve akıl yürütme, ALES Sözel bölümünde dil bilgisinden çok biçimsel akıl yürütme becerisini ölçen bir alt konudur. Bu sorularda önermeler (doğru ya da yanlış olabilen yargı bildiren cümleler) arasındaki mantıksal ilişkiler; olumsuzlama, "ve/veya" bağlaçları, "ise" koşulu, "bazı/hiçbir/bütün" niceleyicileri ve kıyas (syllogism) yoluyla sınanır.

Bu konunun en önemli özelliği, önermelerin gerçek hayatta doğru olup olmamasıyla değil, verilen bilgilerden mantıksal olarak zorunlu biçimde çıkıp çıkmadığıyla ilgilenmesidir. Bir sonucun "geçerli" (valid) olması, öncüllerin doğru kabul edilmesi hâlinde o sonucun da zorunlu olarak doğru olması demektir; öncüllerin gerçek hayattaki doğruluğuyla ilgisi yoktur. Bu nedenle bu sorularda kişisel bilgi ya da sağduyu değil, yalnızca verilen önermelerin izin verdiği çıkarım kullanılmalıdır.

2Temel kavramlar ve stratejiler

Önemli yerleri altını çizer gibi oku.

3Çözümlü örnekler

Örneklere dikkat et; soruların çoğu buradan çıkar.

Örnek 1 (olumsuzlama – ve/veya)

"Ahmet hem matematik hem fizik dersinden başarılıdır." önermesinin değili aşağıdakilerden hangisidir?

Örnek 2 (kontrapozitif – denk önerme)

"Yağmur yağarsa yollar ıslanır." önermesiyle anlamca eş değer (denk) olan önerme aşağıdakilerden hangisidir?

Örnek 3 (geçersiz kıyas – "bazı-bazı" tuzağı)

"Bütün kaplanlar etoburdur." ve "Bazı etoburlar Afrika'da yaşar." önermeleri doğrudur. Buna göre "kaplanların Afrika'da yaşayıp yaşamadığı" hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Örnek 4 (zincirleme koşul – hipotetik kıyas)

"Hava soğursa nehir donar." ve "Nehir donarsa tekne kullanılamaz." önermeleri doğrudur. Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

4Sık yapılan hatalar

Yarıyı geçtin, harika gidiyorsun! 2 bölüm kaldı.

5ÖSYM'de nasıl soruluyor

Arada küçük sorular var, atlamadan çöz.

6Kısa tekrar

Son bölüm! Biraz kaldı, bitirmek üzeresin.