Mevzuat masası
Kuralı, istisnasını ve süresini birlikte öğren.
6 bölüm · ~14 dk · 16 etkileşim
1Konu özeti
İlk bölüm! Temeli burada atıyoruz, acele etme.
İdari sözleşme, idarenin bir kamu hizmetinin yürütülmesi amacıyla, karşı tarafa idare hukukuna özgü kamu gücü ayrıcalıkları tanıyan veya idareye özel hukuk sözleşmelerinde bulunmayan üstün yetkiler veren ve kural olarak idari yargının denetimine tabi olan sözleşmelerdir. Bu derste idari sözleşmenin unsurları, özel hukuk sözleşmesinden ayrılan yönleri, başlıca idari sözleşme türleri (imtiyaz sözleşmesi, yap-işlet-devret, kamu ihale sözleşmeleri) ve idari sözleşmelerde idarenin sahip olduğu üstün yetkiler ile yüklenicinin mali dengesinin korunmasına yönelik teoriler (öngörülemezlik teorisi, idarenin fiili) ele alınır.
2Temel kavramlar/doktrin
Önemli yerleri altını çizer gibi oku.
İdari sözleşmenin unsurları
taraflardan birinin idare olması; sözleşme konusunun bir kamu hizmetinin yürütülmesiyle ilgili olması; sözleşmede idareye, özel hukuk sözleşmelerinde bulunmayan üstün yetki ve ayrıcalıkların tanınmış olması ya da sözleşmenin kanun hükümleri gereği idari sözleşme sayılması.
- Öngörülemezlik (imprévision) teorisi: sözleşmenin kurulduğu sırada öngörülmesi mümkün olmayan, tarafların iradesi dışındaki olağanüstü ekonomik olayların (örneğin aşırı enflasyon, döviz kurlarındaki olağanüstü dalgalanma) sözleşmenin ifasını yüklenici için çok ağırlaştırması hâlinde, sözleşme feshedilmez; idare yükleniciye ek mali yardımda bulunarak sözleşmenin sürdürülmesini sağlar.
- İdarenin fiili (fait du prince): idarenin, sözleşmenin tarafı sıfatıyla değil ama genel düzenleyici yetkisini kullanarak aldığı bir kararın (örneğin vergi artışı, genel bir düzenleme) sözleşmenin ifasını ağırlaştırması hâlinde, idarenin bu ek külfeti karşılaması gerekir.
- Mücbir sebep (force majeure): tarafların iradesi dışında gelişen, önlenmesi ve öngörülmesi imkânsız, sözleşmenin ifasını kesin olarak imkânsız hâle getiren olaylardır; öngörülemezlik teorisinden farklı olarak sözleşmenin ifasını imkânsızlaştırdığından sözleşmeyi sona erdirebilir.
3Çözümlü örnekler
Örneklere dikkat et; soruların çoğu buradan çıkar.
İdare, bir kamu hizmetinin görülmesi amacıyla bir şirketle sözleşme imzalamış; sözleşmede idareye, işin gidişatını denetleme, gerektiğinde talimat verme ve ağır kusur hâlinde sözleşmeyi tek yanlı feshetme yetkisi tanınmıştır.
Soru: Bu sözleşme hangi tür sözleşmedir ve doğacak uyuşmazlıklar hangi yargı kolunda çözülür?
Bir belediye, bir otoyol projesinin finansmanı için özel bir şirketle, şirketin projeyi kendi kaynaklarıyla yapıp belirli bir süre işletmesini ve süre sonunda idareye devretmesini öngören bir sözleşme yapmıştır.
Soru: Bu sözleşme hangi modele örnektir?
Bir idari sözleşmenin ifası sırasında, tarafların öngöremeyeceği olağanüstü bir ekonomik kriz nedeniyle yüklenicinin maliyetleri aşırı ölçüde artmış, ancak işin yapılması hâlâ mümkündür.
Soru: Bu durumda hangi teori uygulanır ve sonucu nedir?
Yabancılık unsuru taşıyan bir imtiyaz sözleşmesinde, taraflar doğacak uyuşmazlıkların çözümü için tahkim şartı koymak istemektedir.
Soru: Bu mümkün müdür?
4Sık yapılan hatalar
Yarıyı geçtin, harika gidiyorsun! 2 bölüm kaldı.
5Sınavda nasıl soruluyor
Arada küçük sorular var, atlamadan çöz.
6Kısa tekrar
Son bölüm! Biraz kaldı, bitirmek üzeresin.