KPSS Ortaöğretim Çağdaş Türk ve Dünya Tarihi konu anlatımı

Atatürk'ün ölümünden (1938) sonra Türkiye ve dünya büyük değişimler yaşamıştır. Bu dönemi şekillendiren en önemli iki olay II. Dünya Savaşı (1939-1945) ve ardından gelen Soğuk Savaş'tır. Türkiye, savaş boyunca tarafsız kalmış, savaşın sonunda ise Birleşmiş Milletler'e kurucu üye olabilmek için sembolik olarak Almanya ve Japonya'ya savaş ilan etmiştir.

Savaş sonrasında dünya ABD ve SSCB önderliğinde iki bloka ayrılmıştır. Türkiye, güvenlik kaygısıyla Batı Bloku'na yakınlaşmış; Marshall Planı'ndan yararlanmış, Kore Savaşı'na asker göndermiş ve 1952'de NATO'ya üye olmuştur. Aynı dönemde Türkiye'de çok partili hayata geçiş gerçekleşmiş, 1950 seçimleri ile iktidar ilk kez barışçıl biçimde el değiştirmiştir. Kıbrıs sorunu ise 1950'lerden itibaren Türk dış politikasının önemli konularından biri olmuştur.

Bu dönemi anlamanın anahtarı, Türkiye'nin dış politikadaki tercihlerinin hep güvenlik kaygısından beslendiğini görmektir: savaşta tarafsızlık, savaş sonrasında ise Batı'ya yakınlaşma, aynı temel amacın (toprak bütünlüğünü ve bağımsızlığı koruma) farklı dönemlerdeki farklı görünümleridir. İç politikadaki çok partili hayata geçiş de bu güvenlikli ortamın bir sonucu olarak okunabilir; savaş bittikten sonra rahatlayan siyasi atmosfer, muhalefetin kalıcı biçimde örgütlenmesine imkân tanımıştır.

• NATO'ya giriş (1952).