Zaman yolculuğu
Olayları sıraya diz, nedenini ve sonucunu birlikte hatırla.
6 bölüm · ~12 dk · 14 etkileşim
1Konu özeti
İlk bölüm! Temeli burada atıyoruz, acele etme.
Türkiye, matematik konumu (enlem-boylam) ve özel konumu (yer şekilleri, komşuları, denizleri) itibarıyla kendine özgü coğrafi özellikler taşır. Enlem etkisiyle güneşin geliş açısı, gündüz-gece süreleri ve iklim kuşağı belirlenirken; boylam etkisiyle yerel saat farkları ortaya çıkar. Yer şekilleri bakımından ortalama yükseltisi dünya ortalamasının üzerindedir; yükselti batıdan doğuya doğru artar ve kenar dağları (Kuzey Anadolu Dağları, Toroslar) kıyı ile iç kesim arasındaki ulaşımı güçleştirir. İklim çeşitliliği fazladır: kıyılarda Karadeniz, Akdeniz ve kısmen Ege'de geçiş iklimleri, iç kesimlerde ise karasal iklim özellikleri görülür. Nüfus, tarihsel olarak ulaşımı kolay ovalarda, kıyı kesimlerde ve büyük şehirlerde yoğunlaşırken, doğal koşulların elverişsiz olduğu dağlık ve iç kesimlerde seyrekleşir. Ekonomik açıdan tarım, sanayi ve hizmet sektörleri bölgeden bölgeye farklı ağırlıklarda gelişmiştir.
2Temel kavramlar
Önemli yerleri altını çizer gibi oku.
Matematik konum
Bir yerin enlem ve boylam değerleriyle ifade edilen konumudur; Türkiye yaklaşık 36°-42° kuzey enlemleri ile 26°-45° doğu boylamları arasında yer alır.
3Çözümlü örnekler
Örneklere dikkat et; soruların çoğu buradan çıkar.
Türkiye'nin en doğusundaki bir nokta ile en batısındaki bir nokta arasındaki boylam farkı yaklaşık 19 derecedir.
Soru: Bu iki nokta arasındaki yerel saat farkı yaklaşık kaç dakikadır?
Karadeniz kıyısında bulunan bir istasyonda yıl boyunca her ay yağış görülürken, aynı enlemdeki iç kesimde bulunan bir istasyonda yazlar kurak, kışlar ise soğuk ve kısmen karlı geçmektedir.
Soru: Aynı enlemde bulunmalarına rağmen bu iki istasyon arasındaki iklim farkının temel nedeni nedir?
Trabzon'dan İç Anadolu'ya ulaşmaya çalışan bir tüccar, kısa kuş uçuşu mesafeye rağmen yolun çok dolambaçlı ve yorucu olduğunu belirtmiştir.
Soru: Bu durumun coğrafi nedeni nedir?
Türkiye nüfus haritası incelendiğinde, Çukurova, Bursa Ovası ve Adapazarı Ovası gibi alanlarda nüfusun yoğunlaştığı; buna karşılık Doğu Anadolu'nun yüksek ve engebeli kesimlerinde nüfusun seyrekleştiği görülür.
Soru: Bu dağılışın temel nedeni nedir?
4Sık yapılan hatalar
Yarıyı geçtin, harika gidiyorsun! 2 bölüm kaldı.
5Sınavda nasıl soruluyor
Arada küçük sorular var, atlamadan çöz.
6Kısa tekrar
Son bölüm! Biraz kaldı, bitirmek üzeresin.