Zaman yolculuğu
Olayları sıraya diz, nedenini ve sonucunu birlikte hatırla.
6 bölüm · ~14 dk · 15 etkileşim
1Konu özeti
İlk bölüm! Temeli burada atıyoruz, acele etme.
Mondros Ateşkes Antlaşması'ndan (30 Ekim 1918) sonra İtilaf Devletleri Anadolu'yu fiilen işgale başlamış, Osmanlı Devleti'nin ve Türk milletinin bağımsızlığı tehlikeye girmiştir. Bu ortamda Mustafa Kemal önderliğinde başlayan direniş, önce Kuvâ-yı Milliye hareketleriyle yerel düzeyde, kongrelerle ulusal düzeyde örgütlenmiş; nihayet 23 Nisan 1920'de Ankara'da Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM)'nin açılmasıyla yeni bir devletin de temeli atılmıştır. TBMM hem bağımsızlık mücadelesini yürüten hem de kurucu nitelikte yasama-yürütme yetkisini elinde tutan bir meclis olarak "güçler birliği" ve "meclis hükümeti" sistemiyle çalışmıştır.
Kurtuluş Savaşı, Doğu, Güney ve Batı cephelerinde yürütülmüş; Doğu'da Ermenilerle, Güney'de Fransızlarla, Batı'da ise asıl tehdit olan Yunan ordusuyla mücadele edilmiştir. Batı Cephesi'nde I. ve II. İnönü savunma zaferlerinin ardından, Kütahya-Eskişehir yenilgisiyle ordu Sakarya'nın doğusuna çekilmiş; burada verilen Sakarya Meydan Muharebesi (23 Ağustos-13 Eylül 1921) savunmadan taarruza geçişin dönüm noktası olmuştur. Büyük Taarruz (26 Ağustos 1922) ve ardından gelen Başkomutanlık Meydan Muharebesi ile Yunan ordusu kesin olarak yenilgiye uğratılmış, 9 Eylül 1922'de İzmir kurtarılmıştır. Savaşın diplomatik sonu Mudanya Ateşkes Antlaşması (11 Ekim 1922), hukuki ve kalıcı sonu ise Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923) olmuştur.
2Temel kavramlar
Önemli yerleri altını çizer gibi oku.
Kuvâ-yı Milliye
İşgallere karşı halkın kendi imkânlarıyla oluşturduğu düzensiz direniş güçleri; düzenli ordu kuruluncaya kadar direnişi sürdürmüştür.
- Büyük Taarruz ve Başkomutanlık Meydan Muharebesi (26-30 Ağustos 1922): Yunan ordusunun Anadolu'daki varlığına son veren kesin taarruz harekâtıdır.
- Mudanya Ateşkes Antlaşması (11 Ekim 1922): Savaşın fiilen sona erdiğini gösteren belgedir; İtilaf Devletleri TBMM Hükümeti'ni resmen muhatap kabul etmiştir.
- Lozan Barış Antlaşması (24 Temmuz 1923): İsmet Paşa başkanlığındaki heyetin İtilaf Devletleri ile imzaladığı, yeni Türk devletinin bağımsızlığını uluslararası alanda tescil eden antlaşmadır.
3Çözümlü örnekler
Örneklere dikkat et; soruların çoğu buradan çıkar.
"Milletin istiklalini yine milletin azim ve kararı kurtaracaktır" ifadesi hangi belgede yer alır ve bu belgenin Kurtuluş Savaşı açısından önemi nedir?
Erzurum Kongresi ile Sivas Kongresi arasındaki temel fark nedir?
Sakarya Meydan Muharebesi'nin Kurtuluş Savaşı sürecindeki yeri nasıl açıklanabilir?
Lozan Barış Antlaşması'nda tam olarak çözülemeyen ve ileride ayrı antlaşmalara konu olan meseleler nelerdir?
4Sık yapılan hatalar
Yarıyı geçtin, harika gidiyorsun! 2 bölüm kaldı.
5ÖSYM'de nasıl soruluyor
Arada küçük sorular var, atlamadan çöz.
6Kısa tekrar
Son bölüm! Biraz kaldı, bitirmek üzeresin.